Απαισιοδοξία ρεκόρ στα ελληνικά νοικοκυριά: 6 στους 10 «βλέπουν» φτώχεια μειώνοντας τις δαπάνες

 

Ιδιαίτερα βαριά παραμένει η εικόνα της καταναλωτικής εμπιστοσύνης στην Ελλάδα, καθώς η έρευνα του ΙΟΒΕ για τον Ιανουάριο του 2026 δείχνει ότι η πλειονότητα των νοικοκυριών αναμένει επιδείνωση της οικονομικής της κατάστασης και προχωρά σε περιορισμό αγορών. Την ίδια στιγμή, ενισχύονται οι προβλέψεις για άνοδο των τιμών, ενώ η αποταμίευση εμφανίζεται ως εξαιρετικά δύσκολη για το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 67% των νοικοκυριών εκτιμά ότι η οικονομική του κατάσταση επιδεινώθηκε ελαφρά ή αισθητά τους τελευταίους 12 μήνες, ενώ μόνο το 2% θεωρεί ότι υπήρξε μικρή βελτίωση. Ακόμη πιο αρνητικές είναι οι προσδοκίες για το επόμενο διάστημα: το 60% δηλώνει ότι περιμένει ελαφρά ή αισθητή χειροτέρευση της οικονομικής του κατάστασης, όταν μόλις το 4% προβλέπει μικρή βελτίωση.

Στο ίδιο κλίμα κινείται και η πρόθεση για δαπάνες. Το 60% των καταναλωτών, από 56% τον Δεκέμβριο, αναφέρει ότι θα προχωρήσει σε λιγότερες ή πολύ λιγότερες αγορές, ενώ το 4% (από 5%) αναμένει το αντίθετο. Παράλληλα, σχεδόν 9 στα 10 νοικοκυριά δεν θεωρούν πιθανή την αποταμίευση μέσα στο επόμενο 12μηνο: το σχετικό ποσοστό ανέρχεται στο 86%, ενώ το 13% κρίνει ότι η αποταμίευση είναι πιθανή ή πολύ πιθανή.

Οι προβλέψεις για την ανεργία εμφανίζουν μικρή αποκλιμάκωση, χωρίς ωστόσο να αλλάζει η συνολική αβεβαιότητα. Το 35% των νοικοκυριών εκτιμά ότι θα υπάρξει μικρή ή αισθητή άνοδος της ανεργίας, από 40% τον Δεκέμβριο, ενώ το 13% αναμένει ελαφρά μείωσή της.

Την ίδια ώρα, η εικόνα για τις τιμές επιβαρύνεται. Το 65% των νοικοκυριών, από 56% τον Δεκέμβριο, προβλέπει ότι οι τιμές θα αυξηθούν τους επόμενους 12 μήνες με τον ίδιο ή ταχύτερο ρυθμό, ενώ το 12% (από 13%) αναμένει σταθερότητα.

Στην αποτύπωση της τρέχουσας οικονομικής κατάστασης, αυξάνεται το ποσοστό όσων δηλώνουν ότι «μόλις τα βγάζουν πέρα». Το ποσοστό αυτό διαμορφώνεται στο 65%, από 59% τον προηγούμενο μήνα. Στο 7% υποχωρεί οριακά το ποσοστό όσων αναφέρουν ότι αντλούν από τις αποταμιεύσεις τους. Όσοι δηλώνουν ότι αποταμιεύουν λίγο ή πολύ αντιστοιχούν στο 21% του συνόλου, ενώ το ποσοστό όσων αναφέρουν ότι «έχουν χρεωθεί» βρίσκεται στο 7%, από 12% τον προηγούμενο μήνα.

Παράλληλα, ενισχύεται η αβεβαιότητα για το μέλλον. Στην ερώτηση που αποτυπώνει το πόσο προβλέψιμη θεωρείται η μελλοντική οικονομική πορεία, το 62,7% απαντά ότι η οικονομική του κατάσταση μπορεί να προβλεφθεί δύσκολα ή σχετικά δύσκολα, ποσοστό υψηλότερο από το 58,1% του προηγούμενου μήνα.

Στο πεδίο της κατοικίας, το 2,9% των νοικοκυριών δηλώνει ότι ίσως προχωρήσει σε αγορά ή κατασκευή κατοικίας μέσα στον επόμενο χρόνο. Ελαφρά μεταβολή καταγράφεται και στην πρόθεση για σημαντικές δαπάνες βελτίωσης ή ανανέωσης κατοικίας εντός 12 μηνών, με το ποσοστό όσων το θεωρούν αρκετά ή πολύ πιθανό να διαμορφώνεται στο 10,3%, από 9,2% το προηγούμενο τρίμηνο.

Με βάση την ίδια έρευνα, τον Ιανουάριο του 2026 οι Έλληνες καταναλωτές εμφανίζονται ως οι πιο απαισιόδοξοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με επόμενους τους καταναλωτές στη Ρουμανία και τη Σλοβακία.