Διπλό οικονομικό και δικαστικό έλεγχο προβλέπει τονομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης, το οποίο έχει κατατεθεί στη Βουλή και βρίσκεται σε επεξεργασία, για υποθέσεις όπου μία ποινική έρευνα εντοπίζει ενδείξεις παρατυπιών στη διαχείριση δημόσιου χρήματος, επιχορηγήσεων ή ευρωπαϊκών πόρων.
Με ειδική διάταξη του νομοσχεδίου, οι γενικοί ή ειδικοί προανακριτικοί υπάλληλοι, οι εισαγγελικοί ή δικαστικοί λειτουργοί και η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες θα διαβιβάζουν, με έκθεσή τους, στο Ελεγκτικό Συνέδριο τα στοιχεία που συγκέντρωσαν, όταν από την έρευνά τους προκύπτουν ενδείξεις παρατυπιών στη διαχείριση δημόσιου χρήματος.
Η υποχρέωση δεν περιορίζεται στα χρήματα του στενού Δημοσίου. Καλύπτει υλικά, αξίες και χρηματικά ποσά του κράτους, των δήμων, των περιφερειών και άλλων νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, αλλά και νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου που χρηματοδοτούνται από εθνικούς ή ενωσιακούς πόρους.
Στο ίδιο πεδίο εντάσσονται επιχορηγήσεις και χρηματοδοτήσεις που έχουν καταβληθεί σε νομικά πρόσωπα ή ιδιώτες, εφόσον τα χρήματα προέρχονται από εθνικούς ή ενωσιακούς πόρους.
Δύο διαφορετικές έρευνες για την ίδια υπόθεση
Η ποινική διερεύνηση και ο δημοσιονομικός έλεγχος μπορούν έτσι να κινηθούν παράλληλα, με διαφορετικό αντικείμενο.
Οι εισαγγελικές και ανακριτικές αρχές εξετάζουν εάν έχει τελεστεί αξιόποινη πράξη και ποια πρόσωπα φέρουν ποινική ευθύνη. Το Ελεγκτικό Συνέδριο, από την πλευρά του, μπορεί στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του να εξετάσει τη δημοσιονομική διάσταση της υπόθεσης και τυχόν ζημία που συνδέεται με τη διαχείριση των πόρων.
Έτσι, η αποστολή των στοιχείων δημιουργεί έναν υποχρεωτικό δίαυλο, ώστε ευρήματα μιας ποινικής έρευνας να μπορούν να αξιοποιηθούν και από τον μηχανισμό δημοσιονομικού ελέγχου.
Ποιους αφορά η νέα διάταξη
Η αλλαγή έχει άμεσο ενδιαφέρον για εταιρείες, μη κυβερνητικές οργανώσεις, αναπτυξιακούς φορείς, δήμους, περιφέρειες και φυσικά πρόσωπα που λαμβάνουν κρατικές ή ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις.
Στο πεδίο μπορούν να εμπίπτουν επιχορηγήσεις επιχειρήσεων, επενδυτικά σχέδια, αγροτικές ενισχύσεις, προγράμματα κατάρτισης, κοινωνικές δράσεις, δημόσιες προμήθειες και έργα που χρηματοδοτούνται από εθνικούς ή ευρωπαϊκούς πόρους, εφόσον κατά την ποινική διερεύνηση προκύψουν οι ενδείξεις που ορίζει η διάταξη.
Εφόσον κατά τη διερεύνηση αξιόποινων πράξεων προκύψουν ενδείξεις παρατυπιών στη διαχείριση των συγκεκριμένων πόρων, ο φάκελος με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί θα πρέπει να διαβιβάζεται και στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Η ρύθμιση προβλέπεται να εφαρμόζεται και σε προανακριτικές ή ανακριτικές διαδικασίες, έρευνες ή ελέγχους που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη κατά την έναρξη ισχύος της.
Το πρακτικό αποτέλεσμα της διάταξης είναι ότι στοιχεία που συγκεντρώνονται από τις ποινικές ή ελεγκτικές αρχές δεν θα μένουν αποκομμένα από τον δημοσιονομικό έλεγχο όταν υπάρχουν ενδείξεις παρατυπιών στη διαχείριση των συγκεκριμένων πόρων.
Με την υποχρεωτική διαβίβαση, τραπεζικά στοιχεία, παραστατικά, συμβάσεις, τιμολόγια και άλλα ευρήματα που έχουν ήδη συγκεντρωθεί θα μπορούν να τεθούν στη διάθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, χωρίς να απαιτείται να αναζητηθούν εκ νέου από μηδενική βάση.
Απλοποιούνται οι προσλήψεις προσωπικού για συμβάσεις έως δύο ημερών με τη νέα ψηφιακή υπηρεσία του ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Οι εργοδότες θα μπορούν να ολοκληρώνουν τη διαδικασία μέσω κινητού, χωρίς να αλλάζουν οι υποχρεώσεις για την Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας και την καταγραφή του χρόνου απασχόλησης.
Νέα δεδομένα στις διαδικασίες πρόσληψης προσωπικού και στη διαχείριση του χρόνου εργασίας φέρνει η ενεργοποίηση της νέας ψηφιακής υπηρεσίας του πληροφοριακού συστήματος ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Μέσω της εφαρμογής Ergani App για εργοδότες καθίσταται δυνατή η ολοκλήρωση προσλήψεων βραχυχρόνιας διάρκειας απευθείας από κινητή συσκευή, ενώ παράλληλα διατηρούνται οι υποχρεώσεις που αφορούν την καταγραφή του χρόνου εργασίας και την εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας όπου αυτή προβλέπεται.
Η νέα διαδικασία αφορά συμβάσεις εργασίας διάρκειας έως δύο ημερών και σχεδιάστηκε για την κάλυψη έκτακτων ή αυξημένων αναγκών προσωπικού. Στόχος είναι η απλούστευση της διαδικασίας για τις επιχειρήσεις που χρειάζονται άμεση στελέχωση, περιορίζοντας τα διοικητικά βήματα που απαιτούνταν μέχρι σήμερα για την ολοκλήρωση μιας βραχυχρόνιας πρόσληψης.
Ο εργοδότης εισέρχεται στην εφαρμογή και καταχωρίζει τα βασικά στοιχεία της σύμβασης, όπως η ειδικότητα, οι ημέρες και οι ώρες εργασίας, η συμφωνημένη αμοιβή και τα στοιχεία της ασφαλιστικής κάλυψης. Στη συνέχεια αποστέλλεται ειδοποίηση στον εργαζόμενο μέσω της εφαρμογής myErgani App, όπου εμφανίζονται οι όροι της σύμβασης. Η διαδικασία ολοκληρώνεται μόνο μετά την ψηφιακή αποδοχή των όρων από τον εργαζόμενο και την οριστική υποβολή της δήλωσης από τον εργοδότη στο πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ.
Μία ενιαία διαδικασία και οι κλάδοι που αφορά
Βασική αλλαγή αποτελεί η ενοποίηση τριών διαφορετικών διοικητικών ενεργειών σε μία ενιαία ψηφιακή διαδικασία. Με τη νέα εφαρμογή αντικαθίστανται η Αναγγελία Έναρξης Εργασίας, η Δήλωση Ψηφιακής Οργάνωσης Χρόνου Εργασίας και η Αναγγελία Λύσης Σύμβασης Ορισμένου Χρόνου, μειώνοντας σημαντικά τη γραφειοκρατία για τις προσλήψεις μικρής διάρκειας.
Η εφαρμογή απευθύνεται κυρίως σε κλάδους με έντονες διακυμάνσεις στις ανάγκες προσωπικού, όπως ο τουρισμός, η εστίαση, οι επιχειρήσεις catering, οι χώροι εκδηλώσεων, το λιανεμπόριο και οι επιχειρήσεις πολιτισμού και ψυχαγωγίας, όπου οι έκτακτες ανάγκες στελέχωσης είναι συχνό φαινόμενο.
Τι αλλάζει για εργοδότες και εργαζόμενους
Δεν μεταβάλλεται το πλαίσιο ελέγχου του χρόνου εργασίας. Στις επιχειρήσεις όπου εφαρμόζεται η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας εξακολουθούν να ισχύουν οι υποχρεώσεις για την καταγραφή της έναρξης και της λήξης της εργασίας, ενώ παραμένουν σε ισχύ και οι κυρώσεις για την αδήλωτη εργασία.
Παράλληλα, οι εργαζόμενοι ενημερώνονται μέσω του myErgani App για όλους τους βασικούς όρους της σύμβασης πριν από την έναρξη της απασχόλησης και η σύμβαση ενεργοποιείται μόνο μετά την ηλεκτρονική αποδοχή της. Η νέα υπηρεσία προβλέπεται από τον νόμο 5239/2025 και, σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, στόχος της είναι η ταχύτερη διεκπεραίωση των προσλήψεων, η μείωση της γραφειοκρατίας και η ενίσχυση της διαφάνειας στην αγορά εργασίας.
Για όσους έλαχε να είναι το πολύ 16-18 ετών πριν από περίπου μία εικοσαετία και πλέον, ήταν μετά βεβαιότητος εντελώς αδύνατο να φανταστούν ότι το πανηγύρι στο χωριό, συνήθως στην ιδιαίτερη πατρίδα των γονιών τους, θα εξελισσόταν στο σημερινό υβρίδιο του «πανηγυ-ρέιβ».
Σε ένα τουρλού ξέφρενης διασκέδασης, φτηνής, αταξικής και ανεξίθρησκης, όπου όλοι είναι ευπρόσδεκτοι. Παρ’ όλα αυτά, η όψιμη επέλαση των κάθε είδογυς φασαίων έχει σαρώσει τα πανηγύρια στην κλασική εκδοχή τους, έτσι όπως είχαν παραμείνει επί δεκαετίες ως μετεξέλιξη των ζωοπανηγύρεων παρελθουσών εποχών. Τώρα όμως η ορμητική μετάγγιση νέου αίματος στα πανηγύρια τα μεταμορφώνει σε κάτι εντελώς διαφορετικό, οπωσδήποτε ανοιχτό σε κάθε ερμηνεία, περί καλού ή κακού.
Οι εφαρμογές
Σήμερα, όποιος και όποια, κυρίως στη μετεφηβική-νεανική ηλικία δεν παρακολουθεί την πανηγυριώτικη επικαιρότητα μέσω group στο Facebook όπως το «Full κλαρινοκατάσταση πανηγύρια live» και παρεμφερή προφίλ στο TikTok, ιστοσελίδες όπως τα panigirizo.gr και pamepanigiria.gr, ή έχει αμελήσει να εγκαταστήσει στο κινητό του μια εφαρμογή όπως το e-panigiria, καλύτερα να μην ξεκινήσει για διακοπές. Διότι θα βρεθεί εντελώς εκτός κλίματος εάν δεν παρακολουθεί, ημέρα με την ημέρα, ώρα με την ώρα, το πώς κινείται το καραβάνι των φετινών πανηγυριών.
Ως εκ τούτου, πρακτικά αποκλείεται να βρεθεί κανείς στο σωστό μέρος της επικράτειας για το σωστό πανηγύρι. Δεν θα γνωρίζει εγκαίρως ώστε να προγραμματίσει καταλλήλως το δρομολόγιο των διακοπών, φέρ’ ειπείν ότι στις 31 Ιουλίου το Σαμικό Ηλείας πρόκειται να φιλοξενήσει τη 2η στην ιστορία των εν Ελλάδι πανηγυριών Γιορτή Χελιού.
Και την ίδια ημέρα ακριβώς, στην άλλη άκρη της χώρας, το γλέντι προμηνύεται τρικούβερτο «Στης Παράδοσης το Χοροστάσι», στην Ξυλαγανή Ροδόπης. Κι επειδή το «πανηγύρι-hopping» (κατά το island-hopping, την καταξιωμένη τουρνέ αναψυχής από νησί σε νησί), δεν είναι πάντα εύκολο όταν προϋποτίθεται πως θα διανυθούν αποστάσεις εκατοντάδων χιλιομέτρων, ο προνοητικός θαμών των πανηγυριών δικαιώνεται όταν επιλέγει τη hot περιοχή της πατρίδας, σε συνάρτηση με το διάστημα των διακοπών του.
Ετσι, αν κάποιος έχει καταφέρει να συνέλθει από την ολονυχτία ξεφαντώματος στη 2η Γιορτή Χελιού, μπορεί κάλλιστα να ενωθεί την επόμενη μέρα, αρχιμηνιά του Αυγούστου, με τους υπόλοιπους μεταμοντέρνους Κορυβαντιώντες στο πανηγύρι της περίφημης Γιορτής Πατάτας στα παρακείμενα Δουνέικα Ηλείας. Βέβαια, συνιστά μεγάλο πειρασμό για την ίδια ημέρα η 8η Γιορτή Ρεβιθιού στην Ψίνθο Ρόδου, κυρίως λόγω της έξτρα παροχής: όσοι πιστοί προσέλθουν θα απολαύσουν την περίφημη γίδα με ρεβίθια (ή το αντίστροφο), εντελώς δωρεάν.
For the festivals
Πάντως, αν εξαιρεθούν κάποια διαχρονικά χαρακτηριστικά, όπως τα κλαρίνα και τα κοψίδια, τα πανηγύρια πλέον είναι ομολογουμένως αγνώριστα. Σήμερα τα πανηγύρια είναι trend, ιδιαίτερα για τις νεότερες ηλικίες. Εχουν πάψει προ πολλού να αντιμετωπίζονται ως ένα πολιτισμικό απολίθωμα, μια τελετουργία που προσιδίαζε στους παππούδες που έχουν μείνει καθηλωμένοι στα γλέντια, με τις μουσικές και τους χορούς των δικών τους παππούδων. Τουναντίον, τα πανηγύρια σήμερα είναι must, είναι hot, είναι προχώ, είναι μαζικά, τόσο σε αριθμό και συχνότητα όσο και στα πλήθη που προσελκύουν. Θεωρούνται εναλλακτικώς ορθά, παρότι εξαιτίας τους ξεκληρίζονται ολόκληρα κοπάδια αιγοπροβάτων και παρά την πολύωρη ηχορρύπανση που ταράζει το νευρικό σύστημα της παρεπιδημούσας πανίδας.
Ισχύει όμως ένα άτυπο ακαταλόγιστο, εφόσον στα πανηγύρια άρχισαν να συρρέουν πρώτοι οι υιοθετούντες αντισυμβατικές, αντι-μικροαστικές κ.λπ., οικολογικώς ευαίσθητες, εναλλακτικές στάσεις ζωής και κοσμοθεωρίες. Εξ ου και στην αρχική φάση της μετάβασης από το πριν στο τώρα και το αύριο βρέθηκαν να χορεύουν τον ικαριώτικο θείτσες με τσεμπέρια και μπαρμπάδες με τραγιάσκα, αγκαλιά και αντάμα, σαν ένα σώμα και μια ψυχή, με κορίτσια χωρίς στηθόδεσμο και χωρίς υπερβολική έγνοια για τη σωματική περιποίησή τους, με το πολυήμερο αλάτι να καρυκεύει με μια αχνή λευκότητα την ηλιοψημένη επιδερμίδα τους, με piercing στη μύτη και τον αφαλό, με τατουάζ «No Pasaran» και «Venceremos», με μπλουζάκια Cure, Motörhead κ.λπ. Κατ’ αυτό τον τρόπο, το πανηγύρι της Λαγκάδας στην Ικαρία, ανήμερα τον Δεκαπενταύγουστο, απέκτησε παγκόσμια φήμη και αναδείχθηκε σε αδιαφιλονίκητο πρωταθλητή των πανηγυριών, με χιλιάδες κόσμο να συνωστίζεται μέχρι ασφυξίας στο πάλαι ποτέ νησί των ανεπιθύμητων.
Οι φασαίοι, λοιπόν, δηλαδή όσοι ρίχνονται με μανία σε κάθε καινούρια (ή αναπαλαιωμένη) εμπειρία, έχοντας πάψει να αντιμετωπίζεται ως αταίριαστη στον χώρο, είναι η πιο κυρίαρχη συνομοταξία, χωρίς όμως να έχει σβήσει εντελώς από την εικόνα τα παλιά μοτίβα: όπως το αρχέτυπο του τραγουδιστή δημοτικών που ανεβάζει κορόνες μέχρι τον Θεό ερμηνεύοντας με κατάθεση ψυχής τη «Ρούσα παπαδιά» ή το «Μου παρήγγειλε τ’ αηδόνι» και κρατώντας το αφτί του. Δίπλα του ο αυτοδίδακτος δεξιοτέχνης κλαριντζής ή βιολιστής, βιρτουόζοι που μαγεύουν με τα σολαρίσματά τους, ενώ ένα 200ευρω παραμένει, ως διά μαγείας, κολλημένο στο κούτελό τους, σαν χαρτοσήμανση για τη γενναιοδωρία κάποιου κιμπάρη από όσους έχουν αγγίξει το απόγειο του μερακλώματος.
Στο σημερινό μωσαϊκό των πανηγυριών, η σκηνοθεσία του «stage» και του «dancefloor», τα σίνθι και οι μικροφωνικές με τα ηχητικά εφέ -εκτός της λατρεμένης αντήχησης- συμβαδίζουν με την κνίσα από τη γουρνοπούλα και την προβατίνα. «Διώξε τη ρουτίνα με την προβατίνα», διατράνωνε πριν από μερικά χρόνια ένας ευρηματικός promoter πανηγυριών, πνευματικός πατήρ ενός από τα πιο εμπνευσμένα σλόγκαν όλων των εποχών στον χώρο. Εξάλλου, ίσως αυτή να είναι τελικά η ουσία του ελληνικού πανηγυριού: η διαφυγή από τη ρουτίνα με φτηνό κρασί και καλοψημένη, συγκινητικά εύγευστη προβατίνα.
Οι γκουρμέ, οι βίγκαν, οι πουρίστες, όσοι σνομπάρουν την κουλτούρα των πανηγυριών ενδεχομένως δεν ξέρουν τι χάνουν. Αν και, όπως έχει εξελιχθεί το φαινόμενο, ακόμη και οι haters νομοτελειακά και αργά ή γρήγορα θα δελεαστούν να δοκιμάσουν το ντελίριο, τη σχεδόν ζωική ενέργεια του ελληνικού πανηγυριού. Δεδομένου ότι διοργανώνονται κατά μέσο όρο τουλάχιστον 20 πανηγύρια σχεδόν κάθε βράδυ του καλοκαιριού σε όλη την επικράτεια, από τη Ροδόπη έως την Κρήτη.
Η νεολαία
Σε ό,τι αφορά ειδικά τους νέους, το πανηγύρι του χωριού ήταν μάλλον η καθιερωμένη καλοκαιρινή αγγαρεία. Μια ετήσια δοκιμασία την οποία υφίσταντο κατεξοχήν τα παιδιά, προς τέρψιν των γηγενών προγόνων. Οι μικρότεροι, στην καλύτερη περίπτωση, τα υπέμεναν, όμως οι μεγαλύτεροι τα χαίρονταν με την ψυχή τους, ως μια ευκαιρία επιστροφής στις ρίζες, στα περιλάλητα «πατροπαράδοτα ήθη και έθιμα», σε μια λαογραφικής αξίας αυθεντικότητα – κι αυτός ήταν ο γενικός κανόνας. Πάντως, σε εκείνη την απροσδιόριστη εποχή της αθωότητας των πανηγυριών, η οποία παρήλθε προ 25-30 ετών, η ιεροτελεστία, ένεκα της παράδοσης, όριζε ότι όλοι, αλλά κυρίως οι νεότεροι -με έμφαση στους εισέτι αστεφάνωτους αμφοτέρων των φύλων- καθώς και τα παιδιά, ενδύονται τα καλά τους. Δηλαδή μια υφασμάτινη πανοπλία με ό,τι πιο άβολο θα μπορούσε να φορεθεί κατακαλόκαιρο.
Και χορεύοντας σαν αναστενάρηδες (επειδή τα απάτητα λουστρίνια είχαν λιανίσει τις τρυφερές πατούσες τους) οι έφηβοι πάσχιζαν αδέξια να πατήσουν στον ρυθμό ενός τσάμικου, του τύπου «Αγγέλω κρένει η μάνα σου» ή οποιουδήποτε άλλου άσματος του αυτού φυράματος. Φυσικά, οι παππούδες, οι γιαγιάδες, οι θείτσες και το επίλοιπο συγγενολόι παρακολουθούσαν το εν εξελίξει δρώμενο με καμάρι και τα αεί επαναλαμβανόμενα σχόλια, όπως «Τηνε βλεπς’; Θε μου, σχώρα με! Ιδια η μάνα τσ’. Οπου γάμος και χαρά, η Βασίλω πρώτη!». Οι μεγάλοι χαχάνιζαν, έτρωγαν και έπιναν δίχως αύριο, έριχναν γυροβολιές σε ποικίλα στάδια μέθης, παρεξηγούνταν και κάκιωναν ο ένας με τον άλλον, φώναζαν, κόρωναν και στο τέλος φίλιωναν ξανά, βοηθούντων καθοριστικώς βεβαίως, του χύμα κρασιού, του ντόπιου τσίπουρου, ακόμη και του σκατς. Κλίμα ευωχίας και ατόφιας απόλαυσης, ατμόσφαιρα παραδοσιακού ελληνικού γλεντιού στην απόλυτη πεμπτουσία του.
Τα πολύ μικρά παιδιά νομοτελειακά ήταν τα πρώτα που υπέκυπταν. Υπνωτίζονταν από τα κλαρίνα, τις τσαμπούνες, τα βιολιά, τα ντέφια και τα νταούλια και αφού άδειαζαν οι μπαταρίες τους από τις πολύωρες σκανταλιές αποκοιμιούνταν μακαρίως είτε στρωματσάδα παράμερα κάτω από τον γέροντα πεύκο, είτε σε ενωμένες καρέκλες που μετατρέπονταν, για την ανάγκη, σε κρεβάτια εκστρατείας.
Οπωσδήποτε, κάποιοι άλλοι το είχαν τάμα να μη γυρίσουν σπίτι τους προτού φέξει για τα καλά ή προτού η ορχήστρα ικετεύσει για έλεος, ύστερα από έναν μαραθώνιο, διάρκειας κατ’ ελάχιστον 8-10 ωρών, non-stop ποτ-πουρί, όπου δεν έμεινε ούτε «Ιτιά», ούτε «Αητός», ούτε «Καραγκούνα», ούτε «Παπαλάμπραινα», ούτε κανένα άλλο δημοτικό/δημοτικοφανές λαϊκό που να μην εκτελεστεί τουλάχιστον τρις ή τετράκις, αναλόγως των γούστων της ομήγυρης. Οσο για εκείνους τους δύσμοιρους έφηβους που ένιωθαν όμηροι και κάθε καλοκαίρι ορκίζονταν ότι την επόμενη χρονιά, αντί για τα κλαρίνα που έκαναν το κεφάλι τους να κουδουνίζει σαν να είχαν καταπιεί σειρήνα περιπολικού, θα έκαναν τη μεγάλη απόδραση από το πανηγύρι.
Και αντί για το «Παπάκι που πάει στην ποταμιά» και τα «Γίδια που μπήκαν στο μαντρί», εκείνοι θα χτυπιόντουσαν στην ντίσκο έξω από το χωριό με το «Psycho Killer». Θα έπιναν τζιν τόνικ ή βότκα πορτοκάλι με ομπρελίτσα και όχι κοκκινέλι από πλαστικό μπουκάλι σε πλαστικό ποτήρι. Θα χάζευαν τις γυαλισμένες και άγριες μοτοσικλέτες απέξω αντί για τα αγροτικά που είχαν ακόμη χώματα από το χωράφι και σανό στην καρότσα. Και φορώντας ό,τι αρέσει σε εκείνους και μόνο, θα φλέρταραν σαν σε ξένη ταινία, μέσα στην αχλύ και το αισθησιακό ημίφως του κλαμπ, όχι λουσμένοι σαν ανακρινόμενοι για φόνο από τους προβολείς του πάλκου στο βουκολικό νυφοπάζαρο και στο χωριάτικο φολκλόρ και κωμικά ρουστίκ πανηγύρι, όπου το μόνο εφέ καπνού είναι η τσίκνα από τις δύστηνες γουρνοπούλες που έχουν καταδικαστεί στο βασανιστήριο του σαδιστικά αργού ξεροψησίματος στην πυρά, με το κοντοσούβλι, τις σπαλομπριζόλες και τα χωριάτικα λουκάνικα να μοιράζονται το ίδιο μαρτύριο.
Γλέντι all inclusive
Ουδείς δικαιούται να παραβλέψει τον οικονομικό παράγοντα της επιτυχίας: με 30-40 ευρώ το πολύ στο πανηγύρι μπορείς να φας σαν βασιλιάς, να πιεις όσο αντέχει ο σπλήνας σου, να χορέψεις όσο σε κρατάνε τα πόδια σου, να γνωρίσεις και να γνωριστείς με κάθε καρυδιάς καρύδι.
Παρενθετικά, ας σημειωθεί ότι στην Ελλάδα των διακοπών του 2026 όλες οι προηγούμενες παροχές κοστίζουν εκατοντάδες ευρώ στην ελεύθερη αγορά ψυχαγωγίας. Ενώ σε ένα πανηγύρι με ένα εισιτήριο 10-15 ευρώ και το αντίστοιχο βραχιολάκι εν είδει απόδειξης ότι έχεις πληρώσει στην είσοδο, συν άλλα τόσα για τους ανεφοδιασμούς σε αλκοόλ, μπορείς να χοροπηδάς ως το επόμενο μεσημέρι, τρόπος του λέγειν. Το πραγματικό νόμισμα, άλλωστε, είναι ο χορός: στα ελληνικά πανηγύρια του θέρους χορεύεις με οποιονδήποτε και οποιαδήποτε φέρει η μοίρα πάνω σου, πιασμένος από τους ώμους, τα χέρια, τη μέση ή οπουδήποτε αλλού τύχει. Αρκεί που σε οδηγεί και οδηγείται από εσένα στον διονυσιασμό ενός χορού, που πολύ γρήγορα, έτσι όπως συνωστίζονται πλήθη χιλιάδων σε χώρους που μόλις και μετά βίας χωρούν μια-δυο εκατοντάδες, δεν έχει σημασία αν είναι καλαματιανός, συρτός ή απλώς συνενώνει άπαντες τους παρόντες σε έναν άναρχο, αυτοσχεδιαστικό βηματισμό.
Ούτως ή άλλως, μέσα σε τόσο κόσμο, άπαντες στριμωγμένοι σαν όρθιες σαρδέλες, κατά κανόνα ζαλισμένοι από το αλκοόλ ή και το εκάστοτε τρίφυλλο που γυρίζει αδέσποτο από χέρι σε χέρι, η ιδιωτικότητα -ή, κάτι ακόμη πιο βαθύ, η ατομικότητα- διαλύεται σαν αναβράζον δισκίο μέσα στο ρευστό, απέραντο ανθρωπομάνι. Κάποιοι, μάλιστα, βετεράνοι πια των πανηγυριών έχουν φτάσει να τα παραλληλίζουν με «παιδικούς σταθμούς για ενήλικες».
Βάσει της λογικής ότι σε έναν χώρο όπου επικρατεί τόσο ασφυκτικός συνωστισμός ώστε μέσα σε λίγα λεπτά δεν είσαι σίγουρος αν αυτό που φτάνει στον οσφρητικό σου πόρο είναι το δικό σου μεθυσμένο χνώτο ή της διπλανής σου, αν ο ιδρώτας που γυαλίζει στα μέλη σου είναι δικός σου ή του διπλανού σου κ.λπ., τα πανηγύρια λειτουργούν, εκτός όλων των άλλων, ως το Νο1 πεδίο βολής για μεταδιδόμενα νοσήματα.
Οχι απαραιτήτως σεξουαλικώς, αλλά ο COVID και η γαστρεντερίτιδα κάνουν το δικό τους πάρτυ υπό τον ήχο των κλαρίνων. Καθ’ υπερβολήν ενδεχομένως, πλην ουδόλως άστοχα, κάποιος καθ’ έξιν panigiri-goer σχολίαζε μεταξύ σοβαρού και αστείου ότι «στον Πειραιά, στον γυρισμό των πλοίων από Δεκαπενταύγουστο στις Κυκλάδες, δεν θα έπρεπε να κάνουν ουρά μόνο τα ταξί, αλλά και τα ασθενοφόρα»! Μακάβριο και κυνικό μεν, ακριβές δε.
Τσαμπά-fan
Μια διαφορετική προσέγγιση στην παρακολούθηση της πανηγυριακής ροής συνίσταται στην προσθήκη μιας επιπλέον μεταβλητής στην αναζήτηση: αυτής του προτιμώμενου καλλιτέχνη. Αν υποθέσουμε ότι το ικαριώτικο πανηγύρι έχει παραγίνει mainstream, η εναλλακτική οδός στην πανηγυρο-μέθεξη είναι το να γίνεις follower ενός συγκεκριμένου κλαριντζή, μιας ορχήστρας, ενός μεμονωμένου αοιδού. Μπορεί, δηλαδή, να ακολουθεί κανείς σαν πυξίδα στην πορεία της θερινής ζωής του, λ.χ., τη Γωγώ Τσαμπά. Και γιατί όχι; Εδώ κάποιος από τους πιο ένθερμους θαυμαστές της στα τιμημένα Φάρσαλα την έρανε με ένα φορτίο λουλούδια κυριολεκτικά. Το οποίο ξεφόρτωσε στα πόδια της μπουκάροντας στο stage με το κλαρκ του. Τσαμπά-fan, λοιπόν, όπως και Εφη Θώδη-fan, Μαρίτσα Βλαχοδήμου-fan, Ανδρέας Πετεινός-fan, Γιώτα Γρίβα-fan και πάει λέγοντας, fan εις άπειρον. Διότι όσο πολλαπλασιάζονται τα πανηγύρια τόσο διευρύνεται και η αγορά εργασίας για μουσικούς, τραγουδιστές, ενίοτε και συμπληρωματικά acts, όπως DJs, χορεύτριες της κοιλιάς κ.λπ.
Θαυμαστής ραίνει με ένα φορτίο λουλούδια τη Γωγώ Τσαμπά σε πανηγύρι στον Τύρναβο
Τυχαίο παράδειγμα της μεθόδου που θέτει στο επίκεντρο έναν συγκεκριμένο καλλιτέχνη, η ανερχόμενη σταρ του live άσματος, Νάνσυ, κόρη του Δημήτρη Σαραβάκου. Μια συμπαθέστατη και γεμάτη ενέργεια 25χρονη Πελοποννήσια η οποία παίζει μεν μεγάλη μπάλα ως τραγουδίστρια, αλλά κατά διαβολική ειρωνεία δεν έχει την παραμικρή σχέση με το ποδόσφαιρο (ενώ, παραδόξως, ο ποδοσφαιριστής Δημήτρης Σαραβάκος έχει σχέση με τη μουσική μέσω της δικής του κόρης, Νικόλ, η οποία είναι τραγουδίστρια και τραγουδοποιός, όπως και η μητέρα της, η καταξιωμένη στιχουργός Βίκυ Γεροθόδωρου.
Καλώς ή κακώς όμως οι τελευταίες δεν έχουν οργανική σχέση με τη σκηνή των πανηγυριών). Ο άλλος Δημήτρης Σαραβάκος, λοιπόν, πατήρ της προαναφερθείσας Νάνσυς, παρά το βαρύ όνομά του, δεν είναι ο πρώην άσος του ΠΑΟ και της Εθνικής Ελλάδος, αλλά ένας τραγουδιστής του δημοτικού και λαϊκού ρεπερτορίου, με τεράστια καριέρα και εξίσου αφοσιωμένο κοινό σε όλη την Ελλάδα. Η κόρη του ακολουθεί πιστά τα πατρικά βήματα καταγράφοντας τα δικά της live ανελλιπώς και επιμελώς στα social media.
Ωστόσο, ορισμένες από τις αφίσες που αναγγέλλουν τη συμμετοχή της Νάνσυς Σαραβάκου στην εκάστοτε εκδήλωση ενίοτε προκαλούν στιγμιαία σύγχυση σε οποιονδήποτε διαθέτει βασική ποδοσφαιρική παιδεία. Σε προηγούμενη εμφάνισή της, φέρ’ ειπείν, η Νάνσυ συνέπραττε με τους Κώστα και Γιάννη Μπανιώτη, αλλά και τον δεξιοτέχνη του κλαρίνου Ταξιάρχη Βλαχοδήμο. Σε μια άλλη, με τον ομότεχνό της, τον επίσης ανερχόμενο αστέρα του δημοτικολαϊκού πάλκου Κώστα Αντωνίου, επίσης απλή συνωνυμία με τον εξαίρετο μέσο του Παναθηναϊκού, κατά σύμπτωση, δε, επί μακρόν συμπαίκτη του γίγαντα «Μικρού» Σαραβάκου.
Η Νάνσυ Σαραβάκου είναι από τις πλέον προβεβλημένες τραγουδίστριες της νέας γενιάς στα πανηγύρια
H αφίσα
Για τους fans του, παρεμπιπτόντως, ας σημειωθεί ότι λίαν προσεχώς ο Κώστας Αντωνίου θα ηγείται all star καλλιτεχνικού σχήματος μαζί με τις δημοφιλείς ερμηνεύτριες Αναστασία Χειλά, Βανέσσα Τσαντοπούλου, τον μεγάλο Νεκτάριο Κοκκώνη στο κλαρίνο που δεν χρειάζεται συστάσεις και τον δυναμικό Τόλη Σιαφάκα στο μπουζούκι. Το βράδυ της 1ης Αυγούστου το εν λόγω σχήμα θα ψυχαγωγήσει το κοινό που αναμένεται να κατακλύσει τη Ματαράγκα Καρδίτσας. Στη σχετική αφίσα αναφέρεται ότι το εισιτήριο έχει οριστεί στα 5 ευρώ κατ’ άτομο, ενώ παραπλεύρως τονίζεται ότι «θα σερβίρονται σουβλάκια, λουκάνικα». Και σε ειδική έγχρωμη ταινία αποδίδονται τα εύσημα στον Δήμο Σοφάδων, ο οποίος στηρίζει την όλη διοργάνωση. Στις κρίσιμης σημασίας πληροφορίες η διαφήμιση του live διευκρινίζει ότι το πρόγραμμα ξεκινά στις 22.30 και για ρεζερβέ οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τα δύο κινητά τηλέφωνα που παρατίθενται.
Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο εξυπηρέτησης των πολιτών από τα ληξιαρχεία ετοιμάζει πολύ σύντομα το Υπουργείο Εσωτερικών, με στόχο τη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας και της ταλαιπωρίας. Το βασικό σχέδιο προβλέπει ότι μια σειρά διαδικασιών που ως τώρα απαιτούσαν φυσική παρουσία θα μπορούν πλέον να ολοκληρώνονται ψηφιακά, χωρίς μετακινήσεις και αναμονές.
Σύμφωνα με πληροφορίες, μέσα στις επόμενες εβδομάδες αναμένεται να τεθεί το σχετικό νομοσχέδιο σε δημόσια διαβούλευση, ώστε οι πολίτες να μπορούν πολύ πιο εύκολα και χωρίς φυσική παρουσία στις υπηρεσίες να δηλώνουν ηλεκτρονικά, εξ αποστάσεως, βασικά ληξιαρχικά γεγονότα όπως γεννήσεις, γάμους και θανάτους.
Πολλές από αυτές τις διαδικασίες θα γίνονται πλέον με μερικά κλικ από τον υπολογιστή, χωρίς να απαιτείται μετάβαση στα ληξιαρχεία.
Αλλαγές στις δηλώσεις θανάτου
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η αλλαγή που επέρχεται στις δηλώσεις θανάτου, μια διαδικασία που ως τώρα επιβάρυνε τους συγγενείς τόσο ψυχολογικά όσο και από άποψη ταλαιπωρίας. Με το νέο σύστημα, η καταχώριση θα γίνεται ψηφιακά από τον γιατρό ή τον ιατροδικαστή που εκδίδει το πιστοποιητικό θανάτου, χωρίς να απαιτείται η παρουσία των συγγενών στο ληξιαρχείο.
Γάμοι, βαπτίσεις και σύμφωνα συμβίωσης
Αντίστοιχα, για τα πιο χαρούμενα γεγονότα — γάμους και βαφτίσεις — τη διαδικασία θα μπορεί να ολοκληρώνει απευθείας ο ιερέας που τέλεσε το μυστήριο. Για τους πολιτικούς γάμους, η δήλωση θα γίνεται αυτόματα από τον αρμόδιο υπάλληλο, χωρίς επιπλέον ενέργειες από το ζευγάρι.
Αλλαγές έρχονται στο ίδιο πλαίσιο και για τα σύμφωνα συμβίωσης και τα διαζύγια. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τόσο η σύναψη όσο και η λύση τους θα μπορούν να πραγματοποιούνται ψηφιακά, μειώνοντας σημαντικά τον χρόνο και τις απαιτούμενες διαδικασίες.
Ηλεκτρονική εξουσιοδότηση και διευκόλυνση Ελλήνων εξωτερικού
Ένα ακόμη βασικό στοιχείο είναι η διευκόλυνση στην εκπροσώπηση των πολιτών. Μέχρι σήμερα, σε πολλές περιπτώσεις απαιτείται συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο. Με τις νέες ρυθμίσεις, οι πολίτες θα μπορούν να εξουσιοδοτούν τρίτους ηλεκτρονικά μέσω gov.gr ή μέσω ΚΕΠ, ενώ για όσους βρίσκονται στο εξωτερικό θα αναγνωρίζονται και μεταφρασμένα έγγραφα από άλλες χώρες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους Έλληνες του εξωτερικού, οι οποίοι συχνά αναγκάζονται να απευθύνονται σε προξενεία ή να περιμένουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Με την ψηφιοποίηση, πολλές από αυτές τις διαδικασίες θα μπορούν να διεκπεραιώνονται άμεσα, χωρίς φυσική παρουσία.
Τα νούμερα που δείχνουν το μέγεθος της αλλαγής
Μόνο στο διάστημα από 1η Ιανουαρίου έως τις αρχές Μαΐου του 2026 καταχωρίστηκαν συνολικά 83.548 ληξιαρχικές πράξεις σε όλη τη χώρα. Από αυτές:
Οι αριθμοί αυτοί αναδεικνύουν πόσοι πολίτες εξυπηρετούνται καθημερινά από τα ληξιαρχεία και πόσο κρίσιμη είναι η απλοποίηση των διαδικασιών. Ο στόχος του Υπουργείου Εσωτερικών είναι διττός: αφενός να μειωθεί η ανάγκη φυσικής παρουσίας στις υπηρεσίες και αφετέρου να επιταχυνθούν οι διαδικασίες που συνδέονται με σημαντικές στιγμές της ζωής των πολιτών.
Η μετάβαση στο ψηφιακό σύστημα εκτιμάται ότι θα μειώσει τις επισκέψεις στα ληξιαρχεία, θα περιορίσει τον χρόνο αναμονής και θα αποσυμφορήσει τόσο τις δημοτικές υπηρεσίες όσο και τα προξενεία στο εξωτερικό.
Πίσω από τους αριθμούς και τις στατιστικές κρύβεται μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η Ελλάδα: η υπογεννητικότητα. Και δυστυχώς τα στατιστικά δεδομένα που δημοσιεύονται κάθε τόσο έρχονται να επιβεβαιώσουν πωςτο φαινόμενο οδηγεί τη χώρα σε δημογραφικό αδιέξοδο. Μόλις στις αρχές του μήνα αναρτήθηκαν τα στοιχεία του υπουργείου Εσωτερικών για τις ληξιαρχικές πράξεις που εκδόθηκαν από την αρχή του έτους μέχρι τον Μάιο.
Αυτό που προκύπτει είναι πως σε σύνολο 882 ληξιαρχείων, 717 δεν κατέγραψαν ούτε μία γέννηση, εκ των οποίων 59 είναι σε νησιά, ενώ στα ληξιαρχεία 36 δημοτικών ενοτήτων της Αττικής δεν υπήρξε κανένα νεογέννητο.
Αυτά τα στοιχεία, σύμφωνα με τον καθηγητή Δημογραφίας και διευθυντή Ερευνών του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών (ΙΔΕΜ) Βύρωνα Κοτζαμάνη, απαντούν στο ερώτημα «σε ποιους δήμους γεννούν οι γυναίκες» κι αυτό που στην πραγματικότητα αποτυπώνεται είναι μια συγκέντρωση γεννήσεων σε μεγάλες δημοτικές ενότητες, όπου δηλαδή υπάρχουν μεγάλα μαιευτήρια. Παρ’ όλα αυτά, η μείωση των γεννήσεων αποτελεί, όπως ξεκαθαρίζει ο Β. Κοτζαμάνης, μια δημογραφική… βόμβα.
Σύμφωνα με τη μελέτη που έχει κάνει, από τις 1.035 δημοτικές ενότητες, οι 66, το 2024, δεν άκουσαν ούτε ένα κλάμα μωρού. «Αυτός ο αριθμός σήμερα θα αγγίζει τις 75-80. Υπολογίζουμε πως φέτος οι γεννήσεις θα είναι λιγότερες από πέρυσι, δεν θα φτάνουν τις 65.000», σημειώνει στα «ΝΕΑ».
Συρρίκνωση του πληθυσμού
Αλλωστε, οι μηδενικές ή ελάχιστες γεννήσεις σε ετήσια βάση σε αρκετές δημοτικές ενότητες αποτυπώνουν με έντονο τρόπο τη δημογραφική συρρίκνωση και τη γήρανση του πληθυσμού. Το φαινόμενο αυτό, όμως, δεν αποτελεί μόνο στατιστικό δεδομένο, αλλά και ένδειξη βαθύτερων κοινωνικών, οικονομικών και αναπτυξιακών προβλημάτων που επηρεάζουν κυρίως τις αγροτικές, ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές.
Η συνεχής μείωση του αριθμού των νέων ανθρώπων, η εσωτερική και εξωτερική μετανάστευση, οι δυσκολίες δημιουργίας οικογένειας και η συγκέντρωση του πληθυσμού στα μεγάλα αστικά κέντρα έχουν οδηγήσει πολλές τοπικές κοινωνίες σε δημογραφικό μαρασμό.
Το ποσοστό των δημοτικών ενοτήτων της χώρας με έναν εξαιρετικά περιορισμένο αριθμό γεννήσεων – έως και 60 γεννήσεις ανά εξαετία – έχει φτάσει το 35,5% για την περίοδο 2020-2025. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι αρκετές δημοτικές ενότητες στη Δυτική Μακεδονία αλλά και την Πελοπόννησο.
Οι μειούμενες γεννήσεις, ωστόσο, δεν είναι μόνο ελληνικό φαινόμενο. Ακόμη και χώρες που τα προηγούμενα χρόνια θεωρούνταν… κραταιές στο κομμάτι αυτό, όπως οι σκανδιναβικές, πλέον βλέπουν μεγάλες αλλαγές. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το 2024, γεννήθηκαν 3,55 εκατομμύρια παιδιά στην ΕΕ.
Κατά την περίοδο 1961-2024, το υψηλότερο ετήσιο σύνολο για τον αριθμό των γεννήσεων στην Ενωση καταγράφηκε το 1964, με 6,8 εκατομμύρια παιδιά. Από αυτό το συγκριτικά υψηλό επίπεδο μέχρι τις αρχές του 21ου αιώνα, ο αριθμός των γεννήσεων μειώθηκε με σχετικά σταθερό ρυθμό, φθάνοντας στο χαμηλό επίπεδο των 4,36 εκατομμυρίων το 2002 και των 4,09 εκατομμυρίων το 2021.
Πάνω από το ένα τρίτο (35,1%) του συνόλου των γεννήσεων το 2024 στην Ευρωπαϊκή Ενωση αφορούσε δεύτερα παιδιά, περίπου το 12,1% αφορούσε τρίτα παιδιά, ενώ το υπόλοιπο 6,2% αφορούσε τέταρτα ή επόμενα παιδιά. Στην Ελλάδα, το 48,1% των γεννήσεων που καταγράφηκαν το 2024 αφορούσε πρώτο παιδί.
Την ίδια στιγμή, και ο δείκτης γονιμότητας – στην Ελλάδα, βάσει της Eurostat, είναι 1,24 – καταγράφει μείωση σε χώρες που στο παρελθόν είχαν ανεβασμένα ποσοστά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι αυτό της Φινλανδίας, στην οποία ο δείκτης γονιμότητας το 2022 ήταν 1,32, ενώ δύο χρόνια αργότερα έπεσε στο 1,25.
Αντίστοιχα, στη Σουηδία ο δείκτης το 2021 ήταν 1,67, ενώ το 2024 κατρακύλησε στο 1,43. «Σε χώρες της Ευρώπης, όπου υπάρχει ένα καλύτερα οργανωμένο υποστηρικτικό πλαίσιο για την οικογένεια, οι νέοι καθυστερούν ή αποφασίζουν να μην κάνουν παιδιά εξαιτίας της γενικότερης κατάστασης που επικρατεί στον κόσμο, αναρωτιούνται σε ποιον κόσμο θα φέρουν τα παιδιά τους.
Στην Ελλάδα, από την άλλη, η καθυστέρηση δημιουργίας οικογένειας αφορά πιο πρακτικά ζητήματα, όπως είναι η στέγαση», υπογραμμίζει ο Β. Κοτζαμάνης.
"ΠΟΙΟΣ ΕΙΔΕ ΚΡΑΤΟΣ ΛΙΓΟΣΤΟ" ΛΕΕΙ Ο ΣΟΥΡΗΣ ΚΑΙ ΕΙΧΕ ΔΙΚΙΟ
Το ερώτημα που θέτετε αγγίζει τον πυρήνα του δημόσιου αισθήματος και εκφράζει τη βαθιά απογοήτευση, την οργή και το αίσθημα αδικίας που μοιράζεται ένα μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας. Κι εμείς θα συνεχίσουμε να χειροκροτάμε τους αυτόκλητους σωτήρες που τελικά βούλιαξαν την χώρα;
Οι τραγωδίες στο Μάτι (2018) και στα Τέμπη (2023) αποτελούν δύο από τις πιο μαύρες σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Το γεγονός ότι συνέβησαν υπό διαφορετικές διακυβερνήσεις (ΣΥΡΙΖΑ και Νέας Δημοκρατίας αντίστοιχα) αναδεικνύει, στα μάτια των πολιτών, διαχρονικές παθογένειες του κρατικού μηχανισμού:
Στο Μάτι: Αναδείχθηκαν η εγκληματική έλλειψη συντονισμού, η απουσία σχεδίων εκκένωσης και οι τραγικές αδυναμίες της πολιτικής προστασίας. Eνα μηχανισμό με ατέλειες, παραλείψεις, αλλά κυρίως με άπειρες πολιτικές ευθύνες.
Στα Τέμπη: Αποκαλύφθηκαν οι χρόνιες καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση των συστημάτων ασφαλείας των σιδηροδρόμων, οι παραλείψεις και οι συστημικές αποκτυχίες στη διαχείριση των υποδομών. Κυρίως όμως συγκλόνισε η συκάλυψη των γεγονότων που θέτει ηθικά και πολιτικά ερωτήματα.
Το ζήτημα της Πολιτικής και Ηθικής Ευθύνης
Η αντίθεση ανάμεσα στην «πολιτική ρητορική» και την πραγματικότητα των θυμάτων είναι αυτό που προκαλεί τη μεγαλύτερη αποστροφή.
Η ουσία του προβλήματος: > Στην πολιτική σκηνή, η ανάληψη της «πολιτικής ευθύνης» συχνά περιορίζεται σε επικοινωνιακές δηλώσεις ή παραιτήσεις που, στην πράξη, δεν απαλύνουν τον πόνο των οικογενειών ούτε εγγυώνται την άμεση απονομή δικαιοσύνης. Η αίσθηση ότι οι πολιτικοί αρχηγοί παρουσιάζονται ως «σωτήρες» την ώρα που το κράτος αποτυγχάνει να προστατεύσει τη ζωή των πολιτών του, εντείνει την κρίση εμπιστοσύνης προς τους θεσμούς.
Το αν «κοιμούνται ήσυχοι» είναι ένα ερώτημα που αφορά την προσωπική συνείδηση του κάθε ηγέτη και στελέχους. Ωστόσο, για τον απλό πολίτη, το ζητούμενο δεν είναι πλέον οι προθέσεις ή οι ενοχές τους, αλλά:
Η πλήρης και ανεξάρτητη απονομή δικαιοσύνης, χωρίς πολιτικές παρεμβάσεις ή συγκλύψεις.
Η ριζική αλλαγή του κράτους, ώστε να μην θρηνήσουμε ποτέ ξανά θύματα από ανάλογη κρατική ανεπάρκεια.
Η μνήμη των 104 ανθρώπων στο Μάτι και των 57 στα Τέμπη παραμένει μια ανοιχτή πληγή που υπενθυμίζει ότι η ασφάλεια των πολιτών πρέπει να είναι πάνω από κάθε πολιτικό κόστος και κομματική αντιπαράθεση. Αλλά με νέους πολιτικούς κι ΟΙ ΜΕ ΑΥΤΟΚΛΗΤΟΥΣ ΣΩΤΗΡΕΣ ΠΟΥ ΑΛΛΟΙ ΓΡΑΦΟΥΝ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΤΟΥΣ.
Σταθεροποιημένη εικόνα παρουσιάζει η αγορά του ελαιολάδου στην Ελλάδα αυτή την εβδομάδα, με τις περισσότερες τιμές να κινούνται στα ίδια επίπεδα, ενώ μικρή πτώση καταγράφεται στη Λακωνία για το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο.
Οι τιμές αφορούν συναλλαγές βυτίου (ex-work) και διαμορφώνονται ως εξής:
Στη Λακωνία το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο κυμαίνεται από 4,25 έως 5,15 ευρώ το κιλό, καταγράφοντας πτωτική τάση.
Στη Μεσσηνία οι τιμές για το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο κινούνται από 4,00 έως 5,20 ευρώ το κιλό, παραμένοντας σταθερές.
Στην Κρήτη το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο διαμορφώνεται από 4,40 έως 5,00 ευρώ το κιλό, χωρίς μεταβολές σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.
Για το παρθένο ελαιόλαδο οξύτητας 1,2°, οι τιμές κυμαίνονται από 3,30 έως 3,70 ευρώ το κιλό, επίσης χωρίς μεταβολή.
Τέλος, για το λαμπάντε οξύτητας 5°, οι τιμές κυμαίνονται από 2,30 έως 2,70 ευρώ το κιλό, παραμένοντας σταθερές.
Tην περαιτέρω ωρίμανση του ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ελλάδα, με τουςκαταναλωτέςνα διατηρούν έντονη ψηφιακή δραστηριότητα και να ενσωματώνουν σταθερά τις online αγορές στην καθημερινότητά τους, καταγράφει η «Έρευνα Ηλεκτρονικού Εμπορίου 2026» που διεξήχθη από τον Ελληνικό Σύνδεσμο Ηλεκτρονικού Εμπορίου (GR.EC.A) και το Εργαστήριο Ηλεκτρονικού Επιχειρείν (ELTRUN), υπό την αιγίδα της eQuality NGO.
Tι δίνει ώθηση στις online αγορές
Ειδικότερα, το 77,6% καταναλωτών δηλώνει ότι αγοράζει προϊόντα ή υπηρεσίες μέσω διαδικτύου «συχνά» ή «πολύ συχνά», ποσοστό ελαφρώς αυξημένο σε σχέση με το 2025.
Οι βασικοί λόγοι που ενισχύουν τις online αγορές παραμένουν η εξοικονόμηση χρόνου και οι καλύτερες τιμές. Το 75,4% συμφωνεί ότι οι αγορές μέσω διαδικτύου προσφέρουν περισσότερο χρόνο για άλλες ασχολίες, ενώ το 74,2% θεωρεί ότι επιτυγχάνει καλύτερες τιμές. Παράλληλα, η ταχύτητα στις αγορές αξιολογείται θετικά από το 64,2% των συμμετεχόντων.
Ποια προϊόντα αγοράζουν οι καταναλωτές
Στις δημοφιλέστερες κατηγορίες online αγορών ξεχωρίζουν:
τα είδη ένδυσης και υπόδησης με 75,7%
η διαμονή σε καταλύματα με 73,3%
οι ταξιδιωτικές υπηρεσίες με 68,5%
η παραγγελία έτοιμου φαγητού με 64,5%
τα εισιτήρια για εκδηλώσεις και συναυλίες με 62,7%
τα προϊόντα προσωπικής φροντίδας με 58,9%
Έως 500 ευρώ η μηνιαία δαπάνη
Η μηνιαία δαπάνη παραμένει συγκεντρωμένη κυρίως έως τα 500 ευρώ, ωστόσο αυξάνεται το ποσοστό όσων ξοδεύουν πάνω από 500 ευρώ τον μήνα για online αγορές.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εμπιστοσύνη προς τα ηλεκτρονικά καταστήματα. Οι καταναλωτές εμπιστεύονται περισσότερο:
e-shops με γνωστό όνομα ή σύνδεση με μεγάλη αλυσίδα (72,8%)
άμεση εξυπηρέτηση πριν και μετά την αγορά (67,1%)
καλοσχεδιασμένο και εύχρηστο site (67%)
καλές κριτικές σε blogs και forums (63,7%)
Βασικό κανάλι αγορών
Συνολικά, η έρευνα δείχνει ότι το ηλεκτρονικό εμπόριο δεν λειτουργεί πλέον συμπληρωματικά, αλλά αποτελεί βασικό κανάλι αγορών. Οι καταναλωτές αναζητούν ευκολία, ταχύτητα, καλύτερες τιμές και αξιοπιστία, ενώ η εμπιστοσύνη χτίζεται όλο και περισσότερο μέσα από την ποιότητα εξυπηρέτησης, τη διαφάνεια, τις κριτικές και την αναγνωρισιμότητα του ηλεκτρονικού καταστήματος.
Όπως ανέφερε η πρόεδρος του GR.EC.A, Dr. Κατερίνα Φραϊδάκη «τα ευρήματα της φετινής μελέτης καταδεικνύουν ότι οι Έλληνες καταναλωτές πραγματοποιούν ολοένα και συχνότερα ηλεκτρονικές αγορές, αυξάνοντας παράλληλα τη μέση μηνιαία δαπάνη τους».
«Η εξέλιξη αυτή δεν αποτελεί μόνο ένδειξη ανάπτυξης του κλάδου, αλλά κυρίως απόδειξη της εμπιστοσύνης που έχουν οικοδομήσει τα ηλεκτρονικά καταστήματα μέσα από επενδύσεις στην ποιότητα υπηρεσιών, την ασφάλεια των συναλλαγών και τη συνολική εμπειρία του πελάτη», σημείωσε.
Σημειώνεται ότι η έρευνα πραγματοποιήθηκε μέσω ηλεκτρονικού ερωτηματολογίου σε δείγμα 600 Ελλήνων καταναλωτών που πραγματοποιούν online αγορές.
Η πολιτική διαδρομή του Αλέξη Τσίπρα και της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ παραμένει ένα από τα πιο έντονα φορτισμένα και συζητημένα κεφάλαια της σύγχρονης ελληνικής πολιτικής ιστορίας. Η κριτική που ασκείτε αγγίζει τον πυρήνα των αντιφάσεων που βίωσε η χώρα, ειδικά την περίοδο 2015-2019.
Είναι αλήθεια ότι η μετάβαση από την αντιμνημονιακή ρητορική στη σκληρή πραγματικότητα του τρίτου μνημονίου, το κλείσιμο των τραπεζών (capital controls) και η διαχείριση της οικονομίας άφησαν βαθιά σημάδια στην κοινωνία.
Τα Σημεία-Κλειδιά της Κριτικής και η Πολιτική Πραγματικότητα
Η «Αυτοκριτική» και οι Εσωκομματικές Συγκρούσεις: Η περίοδος του 2015 οδήγησε σε βαθιές διασπάσεις. Κορυφαία στελέχη αποχώρησαν δημιουργώντας δικά τους κόμματα (όπως η ΛΑΕ ή το ΜέΡΑ25), τα οποία στην πορεία έχασαν την κοινοβουλευτική τους εκπροσώπηση. Η δημόσια συζήτηση για τα «λάθη» εκείνης της περιόδου συνεχίζεται, με πολλούς να θεωρούν τις όποιες παραδοχές ως προσπάθεια πολιτικής επιβίωσης ή επαναπροσδιορισμού.
Η Φορολογία και οι Υποσχέσεις: Η σχέση της τότε κυβέρνησης με το μεγάλο κεφάλαιο και τους εφοπλιστές υπήρξε σημείο τριβής τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Ενώ η ρητορική μιλούσε για δίκαιη κατανομή των βαρών, οι θεσμικές και διεθνείς πιέσεις συχνά οδηγούσαν σε συμβιβασμούς που απογοήτευσαν την εκλογική βάση της Αριστεράς.
Η Κοινωνική Πολιτική και τα Επιδόματα: Η κριτική για το «αντίδωρο» (όπως το κοινωνικό μέρισμα) έναντι των οριζόντιων περικοπών και της υπερφορολόγησης της μεσαίας τάξης είναι από τα πιο ισχυρά επιχειρήματα των επικριτών του ΣΥΡΙΖΑ. Η αντικατάσταση μόνιμων παροχών με έκτακτα βοηθήματα θεωρήθηκε από πολλούς ως μια πολιτική που απλώς διαχειριζόταν τη φτώχεια αντί να την καταπολεμά.
ΑΠΟΤΥΙΧΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΝ.ΕΛ Είναι δυνατόν ένα υποτιθέμενο αριστερό προοδευτικό κόμμα να συνεργάζεται με ένα ακροδεξιό; H κατάρρευση της συμμαχίας με τους ΑΝ.ΕΛ. απέδειξε ότι στην νομή της εξουσίας η ιδειολογία αποτελεί κατώτερη προτεραιότητα. Αλλά κυρίως ζημίωσε τον λαό.
Το Μέλλον και το «Μάρκετινγκ» στην Πολιτική
Σημείωση: Στη σύγχρονη πολιτική σκηνή, η χρήση του πολιτικού μάρκετινγκ και του rebranding είναι συχνή φαινομενολογία για όλους τους πολιτικούς αρχηγούς που επιδιώκουν μια «δεύτερη ευκαιρία». Ωστόσο, η ιστορική μνήμη των πολιτών και η προσωπική τους οικονομική κατάσταση είναι συνήθως οι παράγοντες που καθορίζουν αν μια τέτοια προσπάθεια θα πετύχει ή θα αποτύχει.
Η συζήτηση για το αν η παραδοσιακή Αριστερά έχει εγκλωβιστεί σε «ιδέες του χθες» ή αν απλώς απέτυχε στην πράξη να εφαρμόσει τις αρχές της είναι ανοιχτή. Το σίγουρο είναι ότι οι πολιτικές πράξεις κρίνονται σε βάθος χρόνου και οι πολίτες διατηρούν το κριτήριο να ξεχωρίζουν την ουσία από την επικοινωνία.
Ποιο θεωρείτε ότι θα έπρεπε να είναι το κύριο χαρακτηριστικό μιας σύγχρονης πολιτικής πρότασης για να κερδίσει ξανά την εμπιστοσύνη των πολιτών που νιώθουν προδομένοι;
Αναρτήσεις
